Seyit Rıza ve Yol Arkadaşları Dersim, Malatya, Antalya ve Birçok Kentte Anıldı: “Mezar Yerleri Açıklansın, Hakikatle Yüzleşilsin”
⌈Haber Merkezi⌉ Dersim 1937-38 Tertelesi’nin ve 15 Kasım 1937’de gerçekleştirilen idamların 88. yılında Türkiye’nin birçok kentinde anma etkinlikleri düzenlendi. Dersim, Malatya, Antalya, Ağrı, Erzurum, Muş ve Van’da yapılan anmalarda Seyit Rıza, Wuşênê Seydi, Fındık Ağa, Aliyê Mırzaliyê Sılemani, Hesenê Cıvrail Ağayê Arekiye, Wuşênê Sey Rızayi ve Hesenê İvraimê Qıji bir kez daha saygıyla anıldı.
Anmalarda ortak talepler yükseldi: Mezar yerleri açıklansın, arşivler açılsın, Dersim ismi iade edilsin, devlet özür dilesin ve soykırım tanınsın.
Katılımcılar, 88 yıldır sürdürülmeyen yüzleşmenin toplumsal hafızayı derinleştirdiğini vurgularken, asimilasyon politikaları, doğa tahribatı, kayyum uygulamaları ve inanç mekânlarına yönelik müdahalelerin geçmişin devamı niteliğinde olduğunu dile getirdi.
Dersim’de Yürüyüş ve Kitlesel Anma
Dersim’de Sanat Sokağı’ndan Seyit Rıza Meydanı’na “Însanê kamılî xo vîr ra meke” pankartıyla yürüyüş yapıldı. Anmaya DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, DBP Eş Genel Başkanı Çiğdem Kılıçgün Uçar, DAD Eş Genel Başkanı Kadriye Doğan, DEDEF Genel Başkanı Ali Rıza Bilir, DEM Parti Milletvekili Ayten Kordu, kayyumla görevden alınan Dersim Belediye Eşbaşkanları Birsen Orhan ve Cevdet Konak ile birçok kurum temsilcisi katıldı.
Basın metnini okuyan Ergin Tekin, 15 Kasım’ın bir halkın, bir kültürün ve bir inancın sistematik olarak hedef alındığı gün olduğunu belirterek, “İdamlardan bugüne 88 yıl geçti fakat hâlâ açılmamış arşivler, açıklanmamış mezar yerleri ve verilmemiş bir özür var” dedi.
Tekin, AKP iktidarının Dersim acısını yıllarca seçim malzemesi yaptığını, bugün ise Dersim’in doğasının maden şirketlerine, derelerinin barajlara teslim edilmeye çalışıldığını söyledi:
“Halkın iradesi kayyumlarla gasp ediliyor, kimliğimiz, kültürümüz, inancımız baskılanıyor. Seyit Rıza’nın ‘Ayıptır, zulümdür, cinayettir’ sözlerinin muhatabı yalnızca tarih değil, bugünün siyasal yaklaşımıdır.”
Kadriye Doğan: “Boynumuzdaki ilmik hâlâ duruyor”
DAD Eş Genel Başkanı Kadriye Doğan, bugünün Dersim’inde baskıcı politikaların sürdüğünü belirterek, “O gün bize ‘medeniyet’ getirdiklerini söylüyorlardı, bugün ise Alevi köylerine mescit ve cami dayatıyorlar. Değişen bir şey yok” dedi.
DEDEF Başkanı Bilir: “Dersim halkı ile yüzleşmek zorundasınız”
DEDEF Genel Başkanı Ali Rıza Bilir, devletin yüzleşme çağrılarına kulak tıkadığını söyleyerek, “Hesaplaşma gibi bir niyetimiz yok, ancak yüzleşmek zorundasınız” dedi.
Uçar: “Seyit Rıza’dan sonra Kürdistan’ın evlatları özgürlük için savaştı”
DBP Eş Genel Başkanı Çiğdem Kılıçgün Uçar, Cumhuriyetin kuruluşunda Alevilere ve Kürtlere yönelik asimilasyon politikalarını hatırlattı:
“Kazım Orbaylar, Celal Bayarlar kız çocuklarımızı evlerden kopardı. Doğamız elimizden alındı. Bu toprakların hafızası bize mirastır ve o yol kapanmadı.”
Hatimoğulları: “Muaviye’nin oyunları bu topraklarda bitmedi”
DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, Alevilere yönelik baskıların tarih boyunca sürdüğünü belirterek, “Dersim Tertelesiyle yüzleşilmeden barış mümkün değildir. Koçgiri’den Sivas’a, Çorum’dan Gazi’ye kadar tüm katliamlarla hesaplaşılmalıdır” dedi.
Antalya’da Anma: “Mezarsızlık politikası son bulsun”
DEM Parti Antalya İl Örgütü’nün düzenlediği anmada basın metnini Mustafa Vakit okudu.
Halkın yüz yıldır hakikat ve adalet talep ettiği belirtilerek, Abdullah Öcalan’ın 27 Şubat tarihli Barış ve Demokratik Toplum Çağrısına atıf yapıldı.
Anmada ayrıca 1960 Amûdê Sinema Faciası da anıldı ve çocuklara yönelik asimilasyon politikalarına dikkat çekildi.
Malatya’da DAD’tan İnsanlık Suçu Vurgusu
Malatya’daki anmada açıklamayı DAD Şube Eş Başkanı Onur Özkul yaptı.
Dersim’de kimyasal gazlar, geniş askeri birlikler ve hava saldırılarıyla binlerce kişinin öldürüldüğünü, kız çocuklarının ailelerinden koparıldığını hatırlattı. Devletten özür talep etti.
Van, Ağrı, Erzurum ve Muş’ta Eylemler
Van’da DEKUP’un çağrısıyla yapılan eylemde Seyit Rıza’nın unutulmayacağı belirtildi.
Ağrı’da DBP ve DEM Parti’nin katılımıyla anma düzenlendi; “Seyit Rıza’nın kabri açıklansın” çağrısı yapıldı.
Erzurum Karayazı’da kar altında yapılan açıklamada “Bu mücadeleyi barışla taçlandıracağız” denildi.
Muş’ta, Kobanê Meydanı’na yürümek isteyen kitleye polis engeli geldi; yürüyüş sessizce gerçekleştirildi.
Şırnak’ta DEM Parti binası önünde yapılan açıklamada Milletvekili Mehmet Zeki İrmez, “Dersim halkıyla yüzleşmek zorundasınız” çağrısını yineledi. Eylem, “Seyit Rıza rûmeta me ye” sloganıyla sona erdi.
Tatvan’da da benzer bir anma düzenlendi.
Sevgili Canlar, yoluna ve ikrarına bağlı olan her Alevi kendisini Alevi Haber Ağı’nın doğal bir muhabir olarak görmelidir.
Oturduğu mahallede, okuduğu okulda, çalıştığı iş yerinde, üyesi olduğu Cemevi’nde ve sokakat haber niteliği taşıyan her durmla ilgili bize görsel veya yazılı haber göndermelidir.
Bu istemimiz Alevi kurum yöneticilerimiz içinde geçerlidir.
Alevi Haber Ağı: Gerçekleri yazacak… Geçekler yazılırken sende katkını sun can…
Saygılar, sevgiler
