⌈AHA⌉ DEM Parti Dersim Milletvekili Ayten Kordu, 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu’nda değişiklik yapılmasına ilişkin kanun teklifini Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na sundu. Teklifte, 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü’nün simgesel mekânı olan Taksim Meydanı’nda özgürce kutlanmasının önündeki engellerin kaldırılması amaçlanıyor.
“Emekçiler Krizin En Ağır Yükünü Taşıyor”
Teklifin gerekçesinde, emekçilerin derinleşen ekonomik krizin en ağır yükünü taşıdığı vurgulandı. Açlık ve yoksulluk sınırının altında yaşam mücadelesi veren işçilerin; artan hayat pahalılığı, enflasyon karşısında eriyen ücretler, güvencesiz çalışma koşulları ve iş cinayetleri gibi sorunlarla karşı karşıya olduğu ifade edildi. Bu koşulların, 1 Mayıs’ın anlam ve önemini daha da artırdığı belirtildi.
Taksim’in Tarihsel Önemi Vurgulandı
Gerekçede, Taksim Meydanı’nın işçi sınıfı açısından tarihsel ve simgesel bir öneme sahip olduğu hatırlatıldı. 1976 ve 1977’deki kitlesel 1 Mayıs kutlamalarına ve 1977’de yaşanan katliama dikkat çekilerek, bu alanın emek mücadelesinin hafızasında özel bir yer tuttuğu ifade edildi.
12 Eylül darbesi sonrası Taksim’de 1 Mayıs kutlamalarının sistematik biçimde yasaklandığına işaret edilen metinde, sonraki yıllarda da kutlama ve anma girişimlerinin çoğu zaman engellendiği, müdahaleler sonucu yaralanmalar ve can kayıplarının yaşandığı belirtildi.
“Yasakçı Yaklaşım Hukuka Aykırı”
Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına rağmen Taksim’deki yasakçı yaklaşımın sürdüğüne dikkat çekilen gerekçede, bu durumun hem hukuki hem de toplumsal bir sorun yarattığı ifade edildi.
Taksim’in 1 Mayıs’a kapatılmasının yalnızca bir mekân tartışması olmadığı belirtilerek, bunun emeğin görünürlüğü, işçilerin kolektif hafızası ve hak mücadelesinin bastırılmasıyla ilgili olduğu vurgulandı.
“Anayasal Hakların Kullanımı Engelleniyor”
Valilikler tarafından alınan idari kararlarla Taksim’in kapatılmasının, Anayasa’nın 34. maddesiyle güvence altına alınan toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkının fiilen kullanılmasını engellediği ifade edildi. İdarenin takdir yetkisini geniş yorumlayarak getirdiği yasakların keyfi olduğu ve yargı kararlarına rağmen sürdürüldüğü belirtildi.
Kanun Teklifinin İçeriği
Sunulan kanun teklifine göre, 2911 sayılı Kanun’un 6’ncı maddesine eklenecek fıkra ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü’nde İstanbul’daki kutlamaların Taksim Meydanı’nda gerçekleştirilmesi hükme bağlanıyor. Ayrıca sendikaların talep etmesi halinde, diğer alanlarda da kutlama yapılabilmesine imkân tanınıyor.
Teklifte yer alan düzenlemeler şu şekilde:
- Madde 1: 1 Mayıs kutlamalarının Taksim Meydanı’nda yapılmasını güvence altına alıyor.
- Madde 2: Kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe girmesini düzenliyor.
- Madde 3: Yürütme yetkisinin Cumhurbaşkanı’na ait olduğunu belirtiyor.
“Toplumsal Barışa Katkı Sağlayacak”
Kordu’nun teklifinde, Taksim’de 1 Mayıs kutlamalarının önünün açılmasının yalnızca temel hakların korunması açısından değil, aynı zamanda toplumsal kutuplaşmanın azaltılması, adalet duygusunun güçlendirilmesi ve kalıcı bir toplumsal barışın sağlanması açısından da önemli olduğu ifade edildi.
Teklif, işçi ve emekçilerin tarihsel ve simgesel mekânlarında bir araya gelme hakkının tanınmasının demokratik bir toplumun gereği olduğu vurgusuyla TBMM’ye sunuldu.