Dersim’de Panel ve Anma Buluşması: “Unutmamak En Büyük Sorumluluğumuz”
⌈AHA⌉ Avrupa Alevi Birlikleri Konfederasyonu ( AABK) Eşit Başkanı Hüseyin Mat, Yalçın Çakmak ve Gülnaz Karatay, Dersim Emek ve Demokrasi Platformu tarafından organize edilen “Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Dersim” başlıklı panele konuşmacı olarak katıldılar. Tarihsel hafızanın tazelenmesi ve geçmişle yüzleşmenin önemine dikkat çekilen etkinlikte, Dersim’in tarihsel ve güncel durumuna ilişkin kapsamlı değerlendirmeler yapıldı.
“Geçmişle Yüzleşmek Geleceği Kurmaktır”
Panelde yapılan konuşmalarda, Dersim’in tarihsel süreç boyunca devlet politikaları çerçevesinde özel bir konumda ele alındığına dikkat çekildi. Konuşmacılar, kolektif hafızanın korunmasının toplumsal adalet mücadelesi açısından belirleyici olduğuna vurgu yaptı.
Yalçın Çakmak, yaptığı konuşmada Osmanlı Devleti’nin 16. yüzyıldan itibaren bölgedeki aşiretlere yönelik uyguladığı “böl-parçala-yönet” stratejisini anlattı. Dersim’in Osmanlı bürokrasisi tarafından “seferin olduğu ama zaferin olmadığı bir çıban” olarak görüldüğünü belirterek, bölgenin tarih boyunca “resmî otoritenin tesis edilmesi gereken bir alan” olarak kodlandığını ifade etti.
Çakmak, konuşmasının devamında, “1933’te Seyid Rıza’nın oğlunun öldürülmesi ve sonrasında gelişen olaylar, devletin aşiretleri birbirine düşürme politikasının bir sonucuydu. Cumhuriyetle birlikte bu yaklaşım inkâr ve imha siyasetiyle devam etti” dedi.
“Kuşaklar Arası Travma ve Güvenlik Kaybı”
Panele konuşmacı olarak katılan Gülnaz Karatay, Dersim’de yaşananların toplum ruh sağlığı üzerindeki etkilerini “travma” kavramı üzerinden değerlendirdi. Her on yılda bir yeni bir travmanın yaşandığını belirten Karatay, güvenlikçi politikalar ve ekolojik tahribatın kronik stres yarattığını ifade etti.
Karatay, “Bu süreç ‘Ben kimim, nereden geldim?’ sorularını beraberinde getirerek ontolojik güvenlik kaybına yol açıyor. Araştırmalar, üç kuşağın da devleti aynı baskıcı yapı olarak algıladığını gösteriyor. Dersim hem bir travma sahnesi hem de bir şifa mekânıdır; ancak sürekli tetikte olma hâli göçü tetikliyor” diye konuştu.
AABK Eşit Başkanı Hüseyin Mat’tan Cemevi Başkanlığı’na Tepki
Etkinlikte konuşan AABK Eşit Başkanı Hüseyin Mat, Alevi inancının tarih boyunca egemenler tarafından tehdit olarak görüldüğünü belirtti. Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesindeki Alevi Bektaşi Cemevi Başkanlığı’nın 4 Mayıs’ta düzenleyeceği “Dedeler Zirvesi”ni eleştiren Mat, “Biz katledilen canlarımızı anarken, birileri aynı tarihte dedelere maaş pazarlığı yapıyor. Bazı cemevlerinin devletin karakolu gibi hareket etmesi kabul edilemez” dedi.
Mat ayrıca, gerçek bir yüzleşmenin anadilden başlaması gerektiğini vurgulayarak, çocukların kendi anadillerini konuşamadığı bir sistemle hesaplaşmanın zorunlu olduğunu ifade etti.
“Unutmayacağız, Unutturmayacağız”
Etkinlik kapsamında, Dersim Tertelesi sırasında katledilenler anıldı. Anma sırasında hafızayı diri tutmanın ve geçmişle bağ kurmanın önemine vurgu yapılarak, unutmamanın ve unutturmamanın en temel sorumluluk olduğu ifade edildi.
Cemevi’nde Lokma Paylaşımı
Panelin ardından, uzun yıllar sonra ziyaret edilen ve bugün bir kamu kurumu işlevi gördüğü ifade edilen Cemevi’nde, Dersim Pirler Meclisi tarafından verilen lokma paylaşımına katılım sağlandı. Bu buluşmanın yalnızca bir paylaşım değil, aynı zamanda inanca, kültüre ve değerlere sahip çıkmanın güçlü bir ifadesi olduğu vurgulandı.
Ortak Mücadele Çağrısı
Panelin sonunda, anayasal haklara rağmen Alevilerin örgütlenme özgürlüğü önündeki engellerin kaldırılması ve inançsal değerlerin korunması için ortak mücadele çağrısı yapıldı. Programın, toplumsal hafızayı güçlendiren ve dayanışmayı büyüten önemli bir buluşma olduğu belirtildi.
ABK Eşit Başkanı Hüseyin Mat’tan Teşekkür Açıklaması
Avrupa Alevi Birlikleri Konfederasyonu Eşit Başkanı Hüseyin Mat, Dersim’de gerçekleştirilen panel ve anma etkinliklerinin ardından bir teşekkür mesajı yayımladı. Sosyal medya hesabı üzerinden yapılan açıklamada, hem tarihsel hafızaya vurgu yapıldı hem de etkinliğe katkı sunanlara teşekkür edildi.
Hüseyin Mat, açıklamasında şu ifadelere yer verdi:
“Dersim Emek ve Demokrasi Platformu tarafından organize edilen “Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Dersim” konulu panele katıldık. Tarihsel hafızamızı tazeleyen, geçmişle yüzleşmenin önemini bir kez daha hatırlatan bu anlamlı buluşmada emeği geçen herkese teşekkür ediyoruz. Ardından, uzun yıllardır gidemediğimiz ve bugün adeta bir kalekol gibi işleyen bir kamu kurumu hâline getirilen Cemevi’nde Dersim Pirler Meclisi tarafından verilen lokma paylaşımına katıldık. Bu buluşma, yalnızca bir paylaşım değil; aynı zamanda hafızamıza, inancımıza ve değerlerimize sahip çıkmanın da bir ifadesiydi. Dersim Tertelesi’nde katledilen canlarımızı anarak, onların hatırasını yaşatmak adına delilerimizi uyandırdık. Acının, yasın ve direncin iç içe geçtiği bu anlarda bir kez daha gördük ki; unutmamak ve unutturmamak en büyük sorumluluğumuzdur. Bu anlamlı günde emeği geçen, katkı sunan ve yüreğiyle orada olan herkese teşekkür ediyorum.”
Sevgili Canlar, yoluna ve ikrarına bağlı olan her Alevi kendisini Alevi Haber Ağı’nın doğal bir muhabir olarak görmelidir.
Oturduğu mahallede, okuduğu okulda, çalıştığı iş yerinde, üyesi olduğu Cemevi’nde ve sokakat haber niteliği taşıyan her durmla ilgili bize görsel veya yazılı haber göndermelidir.
Bu istemimiz Alevi kurum yöneticilerimiz içinde geçerlidir.
Alevi Haber Ağı: Gerçekleri yazacak… Geçekler yazılırken sende katkını sun can…
Saygılar, sevgiler
