Sal. Şub 3rd, 2026

Alevi Haber Ağı

Alevi Haber Ağı Web Sitesi

‘Barış İnşasında Ölüye Saygı ve Adalet Talebi’ Paneli: “Hakikatle Yüzleşilmeden Barış Olamaz”

⌈Haber Merekezi⌉ Barış sürecine katkı sunmak amacıyla bir araya gelen Ölüye Saygı ve Adalet İnisiyatifi, “Barış İnşasında Ölüye Saygı ve Adalet Talebi” başlıklı bir panel düzenledi. Kadıköy Moda Sahnesi’nde gerçekleşen panelde, yas hakkının inkârı, mezarsız ölümler ve devletin cezasızlık politikası masaya yatırıldı.

Eren Keskin: “Coğrafyamız Mezarsız Ölümler Coğrafyası”

Panelin açılış konuşmasını İnsan Hakları Derneği (İHD) Eş Genel Başkanı Eren Keskin yaptı. Emine Ocak’ı anarak başladığı konuşmasında Keskin, 1990’lı yıllarda yoğunlaşan kaybetme ve inkâr politikalarının günümüzde de devam ettiğini belirtti. Keskin şöyle konuştu:

“Coğrafyamız mezarsız ölümler coğrafyası. Kendine en devrimci diyenler bile bu konuda sessiz kaldı. 1990’larda Vedat Aydın’ın derisi yüzülerek katledildi, ama kimse konuşmadı. Bu sessizlik suça ortaklıktır. Türkiye Cumhuriyeti devleti, kuruluşundan beri ölülere ve kimliklere saygısızlık üzerine kurulmuştur. Bu geleneğin değişmesi için 1915’ten itibaren tartışmaya başlamalıyız.”

Murad Mıhçı: “Mezar Boyutları Bile Ayrımcılığın Göstergesi”

Panelin ilk oturumunun moderatörlüğünü gazeteci Murad Mıhçı üstlendi. Mezarlıklarda dahi ayrımcılığın sürdüğünü belirten Mıhçı, “Hristiyan ile Müslümana ayrılan mezar ölçüleri bile farklı. Xerzan’daki mezarlıklar kaldırılıp Kilyos’ta kaldırıma gömüldü. Yas hakkı herkesin hakkı olmalı” dedi.

Besna Tosun: “Devlet Suç İşliyor, Failleri Ödüllendiriyor”

Cumartesi Anneleri’nden Besna Tosun ise 30 yıl önce gözaltında kaybedilen babası Fehmi Tosun’un akıbetini sordu. Bu süreçte tek bir failin bile ceza almadığını vurgulayan Tosun, “Devlet, bu suçları işleyenleri korudu, yargı ise beraatle ödüllendirdi. Bugün de bu suçlar işleniyor. Travmalarımız sürekli tazeleniyor. Devlet, mezar hakkını bile elimizden aldı” ifadelerini kullandı.

Erdoğan Alayamut: “Aileler Yas Tutamıyor, Öfkeleriyle Yaşıyor”

Gazeteci Erdoğan Alayamut ise konuşmasında özellikle 2000’li yıllardan sonra mezarlıkların da devlet politikalarının hedefi haline geldiğini vurguladı. Xerzan mezarlığına yönelik saldırıları ve Kilyos’ta kaldırıma gömülen kemikleri hatırlatan Alayamut, şunları söyledi:

“Devlet cenazeyi camiye bile götürmeye izin vermedi. Aile kendi olanaklarıyla yıkama yaptı. Bu uygulamalar sadece ölüye değil, yaşayan ailelere de eziyettir. Barış ancak hakikatle yüzleşilerek mümkündür.”

Aydın Deniz: “Yüzleşme Olacaksa Masada Olmak İstiyoruz”

Alevi Bektaşi Federasyonu (ABF) Başkan Yardımcısı Aydın Deniz ise Alevilerin tarih boyunca ‘öteki’ ilan edildiğini hatırlatarak şunları kaydetti:

“Devletler değişiyor ama zihniyet değişmiyor. Aleviler, Ermeniler ve Kürtler gibi yüzleşilmemiş acıların halkı. Dersim’de, Maraş’ta katledilen Alevilerin halen mezarları yok. Gezi Katliamı’nda öldürülenlerin çoğunun Alevi olması bir tesadüf değil. Eğer bir barış inşa edilecekse, biz bu süreçte izleyen değil, söz sahibi olmak istiyoruz.”

Ezgiyle Kapanış: Gomidas’a Saygı

Panelin ilk bölümünün ardından Etnomüzikolog Maral Civanyan, Ermeni müzisyen Gomidas’a ait bir ezgiyi seslendirdi. Dinleyiciler duygulu anlar yaşadı.

Video Kaydı Eklenecek

Panelin tamamı ilerleyen günlerde Ölüye Saygı ve Adalet İnisiyatifi tarafından video olarak yayımlanacak.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir